هشتمین کنفرانس دولت­‌های عضو معاهده تجارت تسلیحات (ATT)، ژنو 22 آگوست 2022 (30 مرداد 1401)

بیانیه کمیته بین‌­المللی صلیب سرخ (ICRC) ارائه شده توسط پیتر مائورر، رئیس کمیته بین­‌المللی صلیب سرخ (ICRC)

بیانیه 26 آگوست 2022 (4 مرداد 1401) سوئیس

آقای رئیس،

عالیجنابان، خانم‌ها و آقایان،

از طرف کمیته بین‌المللی صلیب سرخ (ICRC)، از فرصتی که برای سخنرانی در هشتمین کنفرانس دولت‌­های عضو معاهده تجارت تسلیحات (ATT) به دست آمده سپاسگزارم.

ما همراه با بسیاری از جمعیت‌های ملی صلیب سرخ و هلال احمر، به افزایش آگاهی در مورد هزینه‌های شدید انسانی ناشی از دسترسی گسترده به اسلحه و مهمات ادامه می‌دهیم.

کمیته بین‌المللی صلیب سرخ هر روز شاهد رنج شدید، مرگ و ویرانی ناشی از سوء استفاده از سلاح‌ها و نقض حقوق بین‌المللی بشردوستانه است. کنترل ضعیف بر مالکیت، انتقال و استفاده از آنها در زمینه­‌های مختلف در سرتاسر جهان باعث می‌­شود غیرنظامیان بیشترین هزینه را متحمل شوند.

به عنوان مثال، هیچ نشانه‌­ای از پایان مخاصمه مسلحانه طولانی در سوریه و منطقه ساحل وجود ندارد، جایی که غیرنظامیان (از جمله بسیاری از کودکان) هر روز دشواری­‌های غیرقابل تصوری را تحمل می­‌کنند. در یمن، یک آتش‌بس شکننده سرانجام بارقه‌ای از امید را نشان می‌دهد: فرصتی حیاتی برای رسیدگی به ناامنی غذایی و سرمایه‌گذاری در راه‌حل‌های پایدار فراهم می‌کند.

با این حال، حتی زمانی که جنگ کاهش می‌یابد، سلاح­‌های زیادی اغلب در گردش باقی می‌ماند که به تنش‌ها دامن می‌زند و مانع آشتی و ایجاد صلح می‌شود. نمونه بارز آن افغانستان است، جایی که تغییر حکومت به معنای پایان دادن به خشونت و مخاصمه مسلحانه نبوده است.

ما همچنین می‌توانیم به کلمبیا نگاه کنیم، جایی که علیرغم پیشرفت‌های بزرگ در سال‌های اخیر، مخاصمه و خشونت‌های مسلحانه مداوم فشارها را بر جمعیت غیرنظامی تشدید کرده و کمک‌­رسانی‌­های بشردوستانه را چالش‌برانگیزتر می‌کند.

پدیده نگران کننده مخاصمات پراکنده که بسیاری از کنشگران را درگیر می­‌کند با الگویی از مخاصمات مسلحانه بین دولتی ترکیب شده است. در سال‌های گذشته، به دنبال مناقشه ناگورنو-قره‌باغ، مخاصمه مسلحانه بین‌المللی در اوکراین منجر به سطح غیرقابل قبولی از مرگ و میر، ویرانی و تیره روزی غیرنظامیان شده است. چنین مخاصماتی نگرانی‌­های مشخصی را برای دولت­‌های عضو معاهده تجارت تسلیحات (ATT) ایجاد می­‌کند.

در حالی که معاهده تجارت تسلیحات (ATT) منافع مشروع دولت‌ها را در انتقال تسلیحات به رسمیت می‌­شناسد، باید به این سوال که «اقدامات مسئولانه» در حوزه انتقال تسلیحات چیست با فوریت جدیدی پرداخته شود. اجرای صادقانه معاهده تجارت تسلیحات (ATT) یک ضرورت بشردوستانه است و در جلوگیری از نقض جدی حقوق بین‌­المللی بشردوستانه تاثیر بسزایی خواهد داشت.

اقدامات بیشتری برای تبدیل آرزوهای بشردوستانه معاهده به پیشرفت ملموس لازم است.

نخست، باید در ارزیابی خطرات ناشی از صادرات تسلیحات، همراه با اقدامات به موقع، قوی و عملی دقت بیشتری وجود داشته باشد تا بتواند به طور واقع بینانه خطرات نقض را جبران کند.

دوم آنکه، کسانی که ابزارهای جنگ را فراهم می­‌کنند، مسئولیت ویژه‌ای بر عهده می­‌گیرند. آنها باید هر کاری که در توان دارند به نحو منطقی انجام دهند تا اطمینان حاصل شود که دریافت­‌کنندگان اسلحه که طرفین مخاصمه مسلحانه هستند، به حقوق بین­‌المللی بشردوستانه احترام می­‌گذارند.

کمیته بین‌المللی صلیب سرخ (ICRC) اقدامات عملی را ترویج می‌کند که دولت‌ها بتوانند با شرکا و متحدان خود آنها را اجرا کرده و حمایت از غیرنظامیان و سایرین را که دیگر در مخاصمات  شرکت ندارند، بهبود بخشند.

آنچه مشوق ما است، به رسمیت شناختن نیاز رو به رشد به نظارت مستمر بر وضعیت پس از مجوز صادرات تسلیحات است. اقدامات پس از تحویل (موضوع اولویت‌دار برای ریاست جمهوری آلمان) که توسط  تحویل‌­گیرندگان با همکاری تامین­‌کنندگان انجام می‌­شود، می‌­تواند در پیشگیری از افتادن سلاح به دست اشخاص نادرست کمک کند.

کمیته بین‌المللی صلیب سرخ (ICRC) عمیقاً به حمایت از دولت‌های عضو در اجرای عملی معاهده متعهد است و ما آماده حمایت از تلاش‌های هماهنگ، متمرکز و پایدار برای پیشبرد جهانی شدن آن هستیم.

همایش موفقی را برای شما آرزو دارم.